Waarom IJslanders zo genieten van hersenwerk, targettraining en liberty

Myrthe Blom

Je ziet het steeds vaker: IJslandse paarden die worden ingezet bij paardencoaching en equitherapie, of eigenaren die enthousiast bezig zijn met targettraining, clickertraining, snuffelwerk en liberty.

Een IJslander die nieuwsgierig naar zijn mens toekomt, een target aantikt of zelf een oefening aanbiedt… het blijft bijzonder om te zien. Maar waarom lijken zoveel IJslanders hier zo goed in te zijn? Is het hun karakter, hun geschiedenis, of is het gewoon toeval?

Het antwoord is waarschijnlijk een combinatie van verschillende factoren.

Een paard dat mag nadenken

Paarden zijn van nature nieuwsgierige en oplettende dieren. Ze zijn de hele dag bezig met hun omgeving: waar is voedsel, wat verandert er, wat is veilig en hoe ga ik om met nieuwe situaties?

Hersenwerk sluit mooi aan bij dit natuurlijke gedrag. Het paard krijgt niet alleen een opdracht, maar ook de ruimte om zelf te onderzoeken.

Waar zit de oplossing?
Wat gebeurt er als ik dit probeer?
Hoe kan ik dit nieuwe voorwerp begrijpen?

Voor veel paarden is dit ontzettend waardevol. Niet alleen hun lichaam wordt gebruikt, maar ook hun hoofd.

Een paard dat mag nadenken, wordt vaak meer betrokken bij de training.

Targettraining: communicatie tussen mens en paard

Bij targettraining leert een paard dat zijn eigen gedrag invloed heeft. Een simpel voorbeeld: het paard raakt met zijn neus een target aan en krijgt daarvoor een beloning of een nieuw signaal.

Maar eigenlijk gebeurt er veel meer dan alleen een oefening aanleren.

Het paard leert communiceren.

Het hoeft niet alleen maar af te wachten wat de mens vraagt, maar mag zelf actief deelnemen. Hierdoor zie je veel paarden zelfverzekerder worden. Ze proberen dingen uit, zoeken contact en bieden soms zelfs zelf gedrag aan.

Dat maakt de samenwerking bijzonder: je bent niet alleen iets aan het vragen, je bent samen aan het ontdekken.

Waarom past dit zo goed bij veel IJslanders?

Natuurlijk is ieder paard uniek, maar veel IJslanders staan bekend als slimme, nieuwsgierige en mensgerichte paarden.

Het ras heeft eeuwenlang moeten functioneren als veelzijdig gebruikspaard. IJslanders moesten betrouwbaar zijn, goed kunnen samenwerken en zich kunnen aanpassen aan verschillende omstandigheden. Daarbij was karakter een belangrijke eigenschap.

Die combinatie zie je nog steeds terug. Veel IJslanders hebben een eigen mening en zijn zelfstandig, maar vinden het ook leuk om samen met hun mens bezig te zijn.

Juist daarom kunnen activiteiten zoals hersenwerk, liberty en coaching zo goed aansluiten.

Liberty: samenwerken vanuit keuze

Bij liberty werk je zonder directe verbinding via een lijn. Hierdoor wordt zichtbaar hoeveel het paard uit zichzelf wil meedoen.

Een paard dat vrijwillig bij je blijft, contact zoekt of een oefening aanbiedt, laat zien dat de samenwerking waarde heeft.

Liberty draait niet alleen om controle. Het gaat juist om vertrouwen, communicatie en kijken naar wat het paard zelf aangeeft.

En misschien maakt dat het zo mooi: je ziet niet alleen wat het paard kan, maar ook hoe het paard zich voelt.

De invloed van onze eigen energie

Veel mensen die met paarden werken herkennen het: paarden lijken heel gevoelig voor hoe wij erbij staan.

Ben je gehaast, gespannen of met je gedachten ergens anders? Dan kan het paard anders reageren. Ben je rustig, aanwezig en duidelijk? Dan ontstaat er vaak makkelijker verbinding.

Binnen de polyvagaaltheorie wordt gekeken naar hoe het zenuwstelsel reageert op veiligheid en spanning. Hoewel deze theorie niet alles rondom paardengedrag verklaart, sluit het idee van afstemming wel aan bij wat veel mensen ervaren.

Paarden letten op kleine signalen: onze houding, ademhaling, spierspanning, stem en beweging.

Daarom begint een fijne liberty-sessie soms niet met:

“Wat wil ik mijn paard laten doen?”

Maar met:

“Hoe kom ik zelf aan?”

Wanneer wij rustiger worden, wordt onze communicatie vaak duidelijker.

Enthousiasme of spanning?

Een enthousiast paard is niet altijd een paard dat heel druk of fanatiek is. Plezier zie je vaak in nieuwsgierigheid, ontspanning en initiatief.

Een paard dat plezier heeft:

  • zoekt contact
  • denkt mee
  • probeert dingen uit
  • blijft ontspannen
  • kan na een oefening weer tot rust komen

Een paard dat alleen maar gehaast op de beloning gericht is, heeft misschien juist meer begeleiding nodig.

Goede training draait daarom niet alleen om de vraag:

“Wat kan mijn paard leren?”

Maar ook:

“Hoe kan mijn paard plezier beleven aan het leren?”

Misschien is dat precies waarom zoveel IJslanders zo mooi reageren op deze vormen van samenwerking: ze mogen niet alleen bewegen, maar ook ontdekken, communiceren en meedoen.

Wil je meer ontdekken over de samenwerking met jouw paard? Heb je een vraag over hersenwerk, liberty, gedrag of wil je graag begeleiding bij jullie proces?

Neem dan gerust contact op via @myrthespaardenpassie. Ik denk graag met je mee! 🐴

Back to blog